28η Γιορτή του Κάστανου 2026 -Λειβάδι Θεσσαλονίκης
Την Κυριακή 25 Οκτωβρίου 2026 σας περιμένουμε στο Λειβάδι του Δήμου Θέρμης για τη μεγάλη φθινοπωρινή γιορτή του χωριού μας!
Πρόγραμμα Γιορτής του Κάστανου
09:00 – Ορεινή Πεζοπορία Λειβάδι–Καλογερικό
Συνάντηση στο Γήπεδο Ποδοσφαίρου Λειβαδίου
Μονοπάτι «Καλογερικό» (Path Kalogeriko)
Το βουνό «Καλογερικό» φέρει αυτή την ονομασία, επειδή παλαιότερα ανήκε στους καλογέρους της παρακείμενης μονής της Αγίας Αναστασίας της Φαρμακολυτρίας. Παρουσιάζει ενδιαφέρον για τους φυσιολάτρες, τους πεζοπόρους, τους φίλους των μανιταριών και των βοτάνων, τους παρατηρητές πουλιών και τους ανεμοπτεριστές.
Αναλυτική περιγραφή της διαδρομής
- Διαδρομή: «Λιβάδι (731μ. ύψος) – Καλογερικό (987μ. ύψος)»
- Χιλιομετρική απόσταση: 7.300μ.
- Υψομετρική ανάβαση: 324μ.
- Υψομετρική κατάβαση: 383μ.
- Συνολικός χρόνος διαδρομής: 2,5 ώρες (βάδισμα πεζοπορίας)
- Νερό: ΝΑΙ
- Βαθμός δυσκολίας: «Α», Χαμηλός
- Σήμανση: Επαρκής – Υπάρχουν κόκκινα σημάδια και πινακίδες.
- Επισήμανση: Η συγκεκριμένη διαδρομή αποτελεί βελτίωση της αντίστοιχης παλαιότερης καταγεγραμμένης διαδρομής.
Από τις 12:00 ξεκινά η Γιορτή του Κάστανου 2026 στο Γήπεδο Ποδοσφαίρου:
- Άναμμα ψησταριών – ψήσιμο κάστανων.
- Άφθονο κόκκινο κρασί
- Ζωντανή παραδοσιακή μουσική
- Χορευτικά παραδοσιακών χορών
- Τοπικά προϊόντα και γεύσεις
- Χορός και γλέντι για όλους!
Ελάτε να περπατήσουμε στη φύση και στη συνέχεια να γιορτάσουμε όλοι μαζί, με κάστανα, κρασί, μουσική και χορό, σε μια όμορφη φθινοπωρινή Κυριακή στο Λειβάδι, Θεσσαλονίκης!
Σας περιμένουμε όλους!
Διοργάνωση:
Πολιτιστικός Σύλλογος Λειβαδιωτών • Τοπική Κοινότητα Λειβαδίου • Κοιν.Σ.Επ. Γυναικών Λειβαδίου «Ανάπλασις»
Με την υποστήριξη του Δήμου Θέρμης και της Πολιτικής Προστασίας Δήμου Θέρμης.
Η Γιορτή του Κάστανου γίνεται παραδοσιακά κάθε χρόνο στην πλατεία του χωριού Λειβάδι, Θεσσαλονίκης στα τέλη Οκτωβρίου. Οι επισκέπτες έχουν τη δυνατότητα να γευτούν ψητά κάστανα, κρασί και τοπικά προϊόντα, με τη συνοδεία ζωντανής παραδοσιακής μουσικής και χορευτικών συγκροτημάτων
Οι Καστανιές του Λειβαδίου
Η καστανιά (Castanea) είναι αιωνόβιο δέντρο γνωστό στην Ελλάδα από τους προϊστορικούς χρόνους. Ανήκει στην οικογένεια των φηγοειδών (Fagaceae).
Ευδοκιμεί σε εύκρατο κλίμα σε υψόμετρο πάνω από 250 μέτρα και σε εύφορα εδάφη που δεν περιέχουν ασβεστώδη πετρώματα. Το ύψος της καστανιάς μπορεί να φθάσει μέχρι και τα 35 μέτρα.
Απαντάται ως αυτοφυές δένδρο, αλλά και σε καλλιέργειες. Τα κάστανα βρίσκονται μέσα σε μια κάψα, τον αχινό, ο οποίος εξωτερικά φέρει πολλά και πυκνά αγκάθια. Μέσα σε αυτόν υπάρχουν δυο έως τρία κάστανα, τα οποία πέφτουν στο έδαφος, όταν ο αχινός ωριμάζει και ανοίγει.
Τα κάστανα είναι τροφή πλούσια σε υδατάνθρακες και φυτικά έλαια. Το ξύλο της καστανιάς είναι πολύ σκληρό και ανθεκτικό στην υγρασία, για αυτό χρησιμοποιείται στις οικοδομές, στα ναυπηγεία και στην επιπλοποιία.
Την εποχή του Μεσαίωνα τα κάστανα ήταν οι τροφή των φτωχών. Σήμερα, η καλλιέργεια της καστανιάς είναι αποδοτική και συμφέρουσα. Αποβλέπει στην εκμετάλλευση των καρπών της, των κάστανων, και της ξυλείας.
Οι καστανιές του Λειβαδίου ευδοκιμούν στη ΒΑ και τη ΒΔ περιοχή της γεωργικής και δασικής έκτασης της Κοινότητας. Άλλες είναι αυτοφυείς και καλύπτουν μεγάλες δασώδεις εκτάσεις και άλλες είναι ιδιόκτητες. Οι ποικιλίες που διασώθηκαν δίνουν γλυκά και νόστιμα κάστανα.
Στο παρελθόν οι καστανιές φυλάγονταν τον Οκτώβριο μήνα από τα αιγοπρόβατα και τα άλλα ζώα.
Όταν ωρίμαζαν τα κάστανα σε κάποια τοποθεσία, ο κλητήρας της Κοινότητας ανέβαινε το απόγευμα της Κυριακής στο μικρό μπαλκόνι του κοινοτικού καφενείου και φώναζε με όλη τη δύναμη της φωνής του – μικρόφωνα δεν χρησιμοποιούσαν τότε: «Ακούτε η Χώρα. Αύριο θα απολύκουμε τα κάστανα …..π.χ. στη Φτέρη».
Με το πρώτο φως της άλλης ημέρας οι κάτοικοι πήγαιναν κατά οικογένειες ή παρέες για να μαζέψουν κάστανα μόνο στη συγκεκριμένη τοποθεσία και σε καμιά άλλη.
Στις άλλες περιοχές απαγορευόταν αυστηρά η συλλογή των καστάνων. Όσοι είχαν ιδιόκτητες καστανιές στην τοποθεσία αυτή μάζευαν τα δικά τους κάστανα.
Όσοι δεν είχαν εκεί ιδιοκτησίες, μάζευαν τα κάστανα των αυτοφυών καστανιών.
Η τοποθεσία εκείνη τη Δευτέρα και τις άλλες ημέρες της εβδομάδας αποκτούσε ιδιαίτερη ζωή και κίνηση. Όλη την ημέρα αντηχούσαν ο φωνές και τα τραγούδια των ανθρώπων που μάζευαν τα κάστανα. Η περιοχή έσφυζε από ζωή.
Το απόγευμα οι κάτοικοι ανηφόριζαν φορτωμένοι με τα κάστανα και αποκαμωμένοι προς το χωριό κατά οικογένειες ή παρέες. Όταν οι παρέες συναντιόνταν στα σταυροδρόμια και στις γειτονιές του χωριού «παραβγάζονταν» μεταξύ τους για τις ποσότητες που μάζεψαν στη διάρκεια της ημέρας συγκρίνοντας το ύψος των τσουβαλιών.
Στο σπίτι «διάλεγαν» τα κάστανα ανάλογα με το μέγεθος και τα αποθήκευαν στο ύπαιθρο, όπου τα σκέπαζαν με φτέρες για να διατηρούνται νωπά.
Τα κάστανα αποτελούσαν σημαντικό έσοδο για τις οικογένειες του χωριού. Συνήθως τα αντάλλασσαν με άλλα προϊόντα που έφερναν οι μικροπωλητές στο χωριό.
Στο μεταπρατικό αυτό εμπόριο πρωτοστατούσαν οι γυναίκες που αντάλλασσαν τα κάστανα με υφάσματα, νήματα και άλλα υλικά που χρειάζονταν για την ετοιμασία της «προίκας» των κοριτσιών.
Οι άντρες διέθεταν τα κάστανα στη λαχαναγορά και στις γειτονιές της Θεσσαλονίκης, όπου τα μετέφεραν με τα ζώα, αλλά και στα γειτονικά χωριά του κάμπου, το Ζαγκλιβέρι και τα Βασιλικά.
Άλλοι πουλούσαν τα κάστανα στα χωριά του κάμπου της Καλαμαριάς (εκτείνεται από τη Μίκρα μέχρι τα Ν. Μουδανιά), ακόμη και στα χωριά της Κασσάνδρας, όπου τα αντάλλασσαν με ελιές, λάδι και κρασί.
Στην περίοδο της γερμανικής Κατοχής (1941-44), οι καστανιές έσωσαν από την πείνα τους κατοίκους και πολλούς ξένους που φιλοξενούνταν στο χωριό, ενώ στα χρόνια της Αντίστασης προστάτευσαν τους κατοίκους του χωριού από τις επιδρομές των Γερμανών, των Ιταλών, των Μογγόλων και των Βουλγάρων. Τότε, στις ονομαζόμενες «φευγάλες», οι καστανώνες αποτέλεσαν το κρησφύγετο των κυνηγημένων κατοίκων, οι οποίοι αναγκάζονταν να εγκαταλείψουν το χωριό και να αφήσουν τα σπίτια τους έρμαια στη λεηλασία και την απληστία των κατακτητών.
Σήμερα, τα δάση των καστανιών του Λειβαδίου είναι παραμελημένα και εγκαταλειμμένα στην τύχη τους, ενώ χρειάζονται συστηματική επιστημονική φροντίδα, ώστε να υλοτομηθούν τα γερασμένα δέντρα και να δώσουν νέους βλαστούς.
Η ευδοκίμηση της καστανιάς στο Λειβάδι θα μπορούσε να προσελκύσει νέους αγρότες να αναπτύξουν επιχειρήσεις συστηματικής καλλιέργειας, επεξεργασίας και εμπορίας του ξύλου και των κάστανων, αφού οι κλιματολογικές και οι εδαφολογικές συνθήκες της περιοχής ευνοούν την ανάπτυξή της.
Το Χωριό Λειβάδι Θεσσαλονίκης
Τοπική Κοινότητα Λειβαδίου του Δήμου Θέρμης / Ν.Θεσσαλονίκης
Το Λιβάδι βρίσκεται σε υψόμετρο 735 μέτρων από το ύψος της θάλασσας, ανατολικά της Θεσσαλονίκης και σε απόσταση 35χιλιομέτρων από αυτή. Είναι κτισμένο αμφιθεατρικά μέσα σε μια ήμερη δασωμένη κοιλάδα που βρίσκεται επί της κορυφογραμμής του Χορτιάτη του Ομβριανού και του Χολομώντα της Χαλκιδικής.
Αποτελείται από παλαιά λιθόκτιστα διώροφα κτήρια μακεδονικού ρυθμού, που διατηρούνται από την εποχή της τουρκοκρατίας, και από νεότερα σύγχρονα κτίσματα. Το χωριό περιβάλλεται από ένα εκτεταμένο λιβάδι (από όπου προκύπτει η ονομασία του χωριού) και από δασώδεις εκτάσεις βαλανιδιάς, οξιάς, καστανιάς και φλαμουριάς.
Η συνολική έκταση της κοινότητας ανέρχεται σε 43.000 στρέμματα και συνορεύει με τις κοινότητες Βασιλικών, Περιστεράς, Αρδαμερίου, Σαρακήνας, Αγίου Χαραλάμπους, Ζαγκλβερίου, Πετροκεράσων, Γαλάτιστας και την ιερά μονή της Αγίας Αναστασίας προς τον νομό Χαλκιδικής. Ο συνολικός πληθυσμός της κοινότητας ανέρχεται σήμερα σε 400 περίπου άτομα.
Ο οικισμός του χωριού καθώς και όλη η δασική και καλλιεργήσιμη έκταση του χωριού από την κορυφή της Αγίας Κυριακής, το «Αλωνάκι» ή τα λεγόμενα «σολάδια», μέχρι τη Σαρακήνα και τον Άγιο Χαράλαμπο εντάσσονται στο προστατευόμενο οικοσύστημα των λιμνών Κορώνειας (Αγίου Βασιλείου), Βόλβης και Ρεντίνας.
Το Λειβάδι υπάγεται στην προστατευόμενη αυτή ζώνη, γιατί τα όμβρια ύδατα και οι πηγές εκβάλλουν στον υγροβιότοπο της λεκάνης των λιμνών αυτών και καταλήγουν στη λίμνη Βόλβη και τα φυτά, τα πουλιά και τα ζώα του τόπου ανήκουν σε αυτό το ευαίσθητο και μοναδικό οικοσύστημα.
Εκτός από την περιοχή που περιβάλλει τον οικισμό, σχεδόν όλη η υπόλοιπη ορεινή έκταση του Λιβαδίου καλύπτεται από πυκνά δάση βαλανιδιάς, οξιάς, καστανιάς, φλαμουριάς, μέλιου και πουρναριού.
Υπάρχουν πολλοί δασικοί δρόμοι αναγκαίοι για την πυροπροστασία των δασωμένων εκτάσεων του Λιβαδίου, πολλά δασικά μονοπάτια και αγροτικοί δρόμοι.
Τα τοπικά προϊόντα είναι κυρίως κτηνοτροφικά και αγροτικά. Υπάρχουν μεγάλες κτηνοτροφικές μονάδες αιγοπροβάτων και βοοειδών και μία τυροκομική μονάδα.
Πέραν αυτών υπάρχουν πολλά σμήνη μελισσών, τα οποία αποδίδουν μέλι εξαιρετικής ποιότητας ένεκα του φυτικού πλούτου του φυσικού περιβάλλοντος. Υπάρχουν, επίσης, συστηματικά οργανωμένες καλλιέργειες σιτηρών και οπωρικών.
Ένεκα των καλλιεργειών αυτών παράγονται γαλακτοκομικά και μελισσοκομικά προϊόντα, σιτηρά, κάστανα, φλαμούρι, καρύδια, φρούτα, και υποπροϊόντα αυτών (μαρμελάδες και γλυκά) καθώς και πολλά αρωματικά φυτά, όπως ρίγανη, μέντα, βατόμουρα, κράνα κ.ά.
Σημαντικές πολιτιστικές – θρησκευτικές- γαστρονομικές εκδηλώσεις (ετήσια προγράμματα)
Διοργανώνεται κάθε έτος οι εξής εκδηλώσεις:
Στη διάρκεια της αποκριάς διοργανώνεται από τον Πολιτιστικό Σύλλογο Λειβαδιωτών η κοπή της πίτας και παράλληλα χοροεσπερίδα με παραδοσιακούς χορούς.
Στις 24 Ιουνίου διοργανώνεται η παραδοσιακή γιορτή του Κλήδονα με τοπικά έθιμα και λαϊκούς παραδοσιακούς χορούς
Στις 15 Αυγούστου το πανηγύρι της «Παναγίας» στο ομώνυμο παρεκκλήσι στη θέση «Φτέρη» σε συνεργασία με την εκκλησία του Αγίου Αθανασίου.
Τον Αύγουστο μήνα διοργανώνονται αθλητικοί αγώνες για παιδιά και εφήβους και διαγωνισμοί πολλών θεμάτων ανάλογα με την ηλικία των συμμετεχόντων, όπως ποδηλατικοί αγώνες, αγώνας δρόμου, καλλιτεχνικοί διαγωνισμοί κ.ά.
Το φθινόπωρο διοργανώνονται στην πλατεία του χωριού η γιορτή του κάστανου και αργότερα η γιορτή του μανιταριού, εκδηλώσεις που προσελκύουν πολλούς επισκέπτες.
